Слова избраннаѧ д҃шепользна
чюд ст҃го мчника и
побѣдоносца хсва Геѡргїа. блсви ѡче
Въздадимь б҃оу нашемоу слав
и величїе. и прѣславномоу мчнику х҃ву Геѡргїю.
г҃ла вь име х҃во да
ѿврьзет се камина. да вьнидеть вь немь
пронорливи демонь. да се мучить до скончанїа вѣка. и вь том часѣ пожрѣ камина демона. б҃оу же нашему
слава вь вѣкы вѣкомь аминь.
May be with a traces of Slavic compilation
Miscellany of Gramatik Bajčo![Explore contents [Explore contents]](resources/images/texts.svg)
![View XML source [View XML source]](resources/images/xml.svg)
Bg: Байчов сборник; Ru: Сборник Байчо грамматика
| Location | Russia, St. Petersburg, Academy Library, P. Syrku. Shelfmark: 13. 4. 10 | ||
|---|---|---|---|
| Date | 16th c., second half | ||
| Extent | 152 folios. Folio dimensions: 150 x 215 mm. | ||
| Collation | 17 extant quires. Formula: I4XXI6. | Watermarks | None |
| Layout | 1 column, 17–18 written lines. | ||
| Condition | Traces from later restoration. Folia 45v–46r are empty; later notes. | ||
| Contents |
(ff. 2r–8r) Чудеса на св. Георги. Чудо за змея
Miracles of St. George. Miracle about the victory over the dragon
Чудеса св. Георгия. Чудо о драконе (6)
(ff. 8r–16v) Житие на св. Теодор Тирон
Vita of St. Theodore Teron
Житие св. Феодора Тирона (4)
Слово с҃таго великомчника Ѳеѡдора тирона бь субтоу .҃а. поста. блсви ѡч.
Въ ѡни д҃ны. ѡбрѣте се
воинь при Костанꙿтина ц҃ра. красьнь видѣнїемь.
слѣпїе просвѣщае. глухымь
слишанїе даруеть. и нѣмимь прог҃ланїе. б҃у нашему слава вь вѣкї амїн.
(ff. 16v–27v) Житие на св. Димитър Солунски
Vita of St. Demetrios of Thessalonike
Житие св. Димитрия Солунского (9)
Слово с҃тго и славнаго
великомчнику хсву
Димитрию.
Въ д҃ни ѡни, црствоующоу Маѯимїаноу ц҃ру. вь славнѣ градѣ
Солунѣ. посла г҃ь врьховнїе с҃тые апслы Петра
и Павла.
и тако сконча житїе свое.
велики мчникь х҃вь с҃ты Димитрїе. прѣдас д҃хь свои гсвы. ему же слав подбаеть. ѡ҃цу и с҃ну и с҃тму д҃ху н҃нꙗ и пр.
(ff. 28r–32r) Слизане на Исус Христос в ада
Jesus Christ’s descent into Hell
Хождение Иисуса Христа во ад (2)
Слов ѡ
волнѣи стрсти б҃а б҃а и спса нашег, ісу хса. о҃че блсви.
Въспоминает ны блгть б҃жїа братїе. ꙗко с҃нь б҃жїи нарицает се.
ꙗко же сьниде сь нбсь.
а праведници вь жизнь вѣчную. вь славу г҃а нашего і҃ѵ хса. ꙗко тому подбаеть
чсть и слава и покланꙗнїе. ѡ҃цу и с҃ну и
с҃тму д҃ху и н҃нꙗ и прсно и вь вѣкы вѣкомь
амин.
Bulgarian compilation on the base of the text of Eusebius of
Alexandria?
(ff. 32v–35v) Въпроси и отговори. Разумник-Указ
Erotapokriseis. Razumnik-Ukaz
Вопросы и ответы. Разумник-указ (14)
Сказанїе како чьсти
езыкь.
Фругь ес львь. аланикь орель ес саракынь
ес веперь. туркынь ес змїа.
а ѿ Хама зачху се егѵпꙿтѣне фараѡните. зано проклето сѣме его. и
потопи ихь г҃ь вь мори чрьмнѣмь.
The text is contained a part from the whole article
"Razumnik–Ukaz"Сказание како чьсти
езык. Милтенова 1986b: 20–44.
(ff. 35v–38v) Въпроси и отговори. Указ за църковните дарове
Erotapokriseis. Instructions about church utensils
Вопросы и ответы о церковных дарах (9)
Слово ѡ стѣи вьсѣхь
дарѣхь црьковних, вьпрос.
Рьци ми что есть їепскпь. что ли есть попь. что ли ес калугерь.
того ради идеть
свѣтиллꙿникь прѣд попом.
б҃у же нашему слав.
(ff. 38v–45r) Разказ за Соломон и жена му
Story about king Solomon and his wife
Повесть о царе Соломоне и его жене (6)
Слово ѡ прѣмудраго Сѡлѡмѡна и
ѡ женѣ его. ѡч блсв.
Бѣше Соломонь ц҃рь
прѣмудхь с҃нь Д҃вда ц҃ра и пророка г҃нѣ. и ѡбладаше вьсу
землю.
а ц҃рцу свеза Фарїамь за
нозѣ . и растрьзахоу ею. Соломонь прѣе землю
кыпрьскуюскую б҃оу же нашемоу слава. вь вѣкы вѣкомь
амин.
The copy is concordant with the text in the MS 308 from the National
Library, Sofia, and with the text in MS 740 from the State Archive,
Bucharest, etc.
(ff. 46v–54v) Разказ за пророк и цар Давид
Story about prophet and king David
Поветь о пророке и царе Давиде (7)
Слово ѡ Давидѣ ц҃рѣ и
пророцѣ.
Бѣше Іеїсеи моужь силень. и
крѣпокь. ѕѣло. вь срдци своемь б҃а дрьжаше. и
б҃оу служаше велико.
ѡнь реч с҃ну плачю рожденїа моего. понеже
бѣ ѡ добру жену рождень. б҃оу же нашему слава
и покланꙗнїе съ ѡ҃цемь и сь с҃тым д҃хѡм и ннѣ и прсно.
The copy is concordant with other copies: MS N 677 NBKM – Sofia, N 740
State Archive – Bucharest, N 13.2.25 (Jacimirskij) etc.
(ff. 54v–56r) Цикъл разкази за кръстното дърво. Разказ за двамата разбойници
Series of stories about the Holy Tree. Story about the two robbers
Цикл повестей о Крестном древе. Повесть о двух разбойниках (12)
Исправленїе ѡ двою
разбоиникоу. ѡч блсвыи.
Егда
искаше Иродь ц҃рь, г҃а б҃а оубити. поеть їѡсифь б҃цу сь Їсусѡм.
помѣни ме г҃и егда прїидеши вь црстви
... другы же разбоиникь не лѣпо г҃лаше.
такожде и испаде. б҃оу же нашему слава вь
вѣкы аминь.
The text is the part from the cycle about Holy Tree
(ff. 56r–60v) Евангелие Никодимово. Разказ как Марта осъди Пилат
The Gospel of Nicodemus. Story about how Martha accused Pilate
Евангелие от Никодима. Повесть о том, как Марфа осудила Пилата (10)
Цлов
како ѡсуди Марѳа Пилата. прѣдь царемь и кесаремь.
По вьзнесни б҃а нашего І҃ѵ х҃а. вьставши Марꙿта иде вь римь. кь
ц҃ру аѵгусту кесару.
и повѣда ц҃ру. видѣ ц҃рь и
рче. слава тебѣ х҃е б҃е нашь. прими м҃лтву
мою. еже не вѣруют теб,
с҃ну б҃жїи. б҃у ж нашему
слав вь вѣки амн.
The text is concordant with the copies in the MS N 677, N 13.2.25, N
740, N 326 etc.
(ff. 60v–69v) Разказ за Адам и Ева
Story about Adam and Eve
Повесть об Адаме и Еве (15)
Слово, ѡ Адамѣ, ѿ зачела и до
конца. ѡч блсвы.
Адамь бѣше прѣже
сьгрѣшенїа вь раи. и вьсѣ имаше хотѣнїе свое. и вь хотѣни его
лѣгахул и егда изьгнаху его из
раꙗ.
и тоу погребоше Евву и
Авела. и тоу израсте дрѣво из вѣнца, из главу адамову. б҃оу же
нашему слава вь вѣкь аминь.
The text includes the second redaction of the article; other copies:
MS N 740 State Archive – Bucharest, N 13.2.25 (Jacimirskij) – St.
Petersburgh, etc.
(ff. 69v–77r) Разказ как св. Василий избави човек от дявола
Story about how St. Basil liberated a man from the devil
Повесть как св. Василий избавил человека от дьявола (7)
Слово, с҃тго Василїа како
ѡте ч҃лка ѿ дїавола.
Бѣше мужь вь странѣ
кесарискои. име ему Сиклитїань. имаше имѣнїе много. и коне и камилїа
много.
и блсвы ихь и вьзеть дары цр҃ковніе и вьниде вь домь ихь. и
ѡс҃ты. и литургиса вь дому ихь. и блсвени быше
вь вѣкы. б҃оу же хашему слав вь вѣкы вѣкйомь
аминь.
The copy is concordant with the text in the MS 677 National Library,
Sofia
(ff. 77v–84r) Въпроси и отговори. Беседа на тримата светители
Erotapokriseis. Conversation of the three hierarchs
Вопросы и ответы. Беседа трех святителей (6)
Слово ѡ сказаны иже ѿ битїа.
вьпрос.
Въ недлю сьтвори б҃ь н҃бо и землю. въ понедкь. сьтвори сл҃нце и мсць. въ
вток насади раи.
с҃нове симовы вьзеху
сестри свое и чисто пожихоу. вьпрос кто
продаде чьсть за безчьстїи. ѿвѣт. Ісавь
Иꙗковоу брату своему.
The text coincides most interesting variant of eratoapocrysis with the
title Слово еже от Бьітиꙗ"; the copy is
concordant with the text in the MS 677 (Tikveshki) from the National
Library, Sofia
(ff. 84r–85v) Въпроси и отговори. Изправление за Новия завет
Erotapokriseis. Commentary on the New Testament
Вопросы и ответы к Новому Завету (6)
Исправленїе ѡ новѣм завѣтѣ с҃тго Іѡанна.
Вьпрос кого наи много пожали б҃ь. ѿвѣт.
ꙗко Іюду тако и Арїю.
постом и м҃лтвою и млстинꙗми твори
правду ѡ хсѣ. б҃у же нашему слава вь вѣкы,
аминь.
This eratoapocrysis may be a Slavic compilation
(ff. 86r–101r) Слизане на св. Йоан Предтеча в ада
St. John the Baptist’s descent into Hell
Хождение св. Иоанна Предтечи во ад (7)
Словѡ Іѡанна прѣдтеча крстителꙗ, ѡ
вьскресни гсны.
Вьзлюбленны добро ѥс рещи. какѡво ѥс
б҃лговещенїе прдтечево. егда быс сьходещу ему вь
адь.
и славеще б҃а нашегѡ іѧх҃ѵ
хса. емоу же слава и дрьжава. сь ѡ҃цемь и
сь синомм и с҃тымь и бл҃гымь, и животворещимь
д҃хомь, и н҃нꙗ и прсно и вь вѣкы вѣком, аминъ.
(ff. 102r–122r) Житие на св. Кирик и Юлита
Vita of Sts. Kerykos and Julitta
Житие св. Кирика и Улиты (4)
Мсца юла
.е҃і. д҃нь. мчнїе с҃тго Кѵрика и
Оулити.
Въ ѡно врѣме бывшоу ц҃роу
Алеѯандру и Маѯимиану. и бѣху невѣрни. и идодломь кланꙗху
се.
да простет се имь грѣси. и
въсѣмь вѣцѣ и въ будщимь. еможе
слава и чьсть и покланꙗнїе ѡ҃цу и с҃ну и с҃тому д҃ху. и ннꙗ и прсно и въ вѣки
вѣкомь.
(ff. 122r–151v) Житие на праведния Йов
Vita of the Righteous Job
Житие праведного Иова (1)
Мсца маїа .҃ѕ. д҃нь. памет праведнаго Іѡва. ѡче б҃лсви.
Въ нь же д҃нь разболѣ се
хоте прѣставити се Іѡвь. призва .҃з. с҃новь своих.
и сьмисла своего. не повѣждь ему.
оуснама своима ѡблазнитте врагь. а на срдци мислит. да
вьврьжет те въ ров.
плачет се сь сльзами прѣд тобою. а вь срьдци мислит да не
испїет крьвь твою. б҃оу же нашему слав въ вѣкы. ам.
(f. 152r) Колофон
Colophon
Запис (53)
Colophon |
Подбает оубо чьтущому художие вьнимати сь оусрдїемь и полѕу ѡбрѣтати їже кь спсенїю. да ни мала не сьмотрѣ мимо шед. ѿтьщит се велико. Сего
рад азь грѣшни и
мьнꙿши вь дїацѣх. граматїк Баічѡ. оувѣдвь, ꙗко вьса жїитїа сего суетна. и врѣмена прѣходеща.
съмр҃тїю вса прѣсѣкаема. И сьписах книгу сїю.
моим невѣждьством. тѣмꙿ же колѣном касаю
се. ѡ҃ци и братїа. попове и дїаци. исправлаите чьтуще. аще и грубо
ꙗс слов. нь сладко ѥс. тако жде и медь. аще и на корѣ ꙗс нь сладкь ѥс. чьтуще ж помѣнуите раб б҃жїаБаічааще не доставих поне ж не писа д҃хь с҃ти. ни аг҃гль нь рука брѣна. и д҃хь грѣшни и
оунили.
|
|