Repertorium of Old Bulgarian Literature and Letters

Gospel of John Alexander[Explore contents][View XML source][Search manuscripts][Explore bibliography]

Bg: Евангелие на цар Иван Александър; Ru: Евангелие царя Ивана Александра

A very long colophon, stating that the book was written and bound for the Tsar.
(276–279) Календар Synaxarion Синаксарь (5)
МсЦА СЕПТЕВРЇА Contans selected dates.
(280–283v) Месецослов Menologion Месяцеслов (8)
Location United Kingdom, London, British Library. Shelfmark: Add. MS 39627
Date 1356
Material Parchment of good quality
Extent i+286 folios. Folio dimensions: 230 x 330 mm.Written dimensions: 160 x 240 mm.
Foliation (i), 1–283, (284–286).
Collation . Formula: I4II8–IX8X8(-7)XI8–XIV8XV8(2)XVI8–XXXIV8XXXV10(-3)XXXVI4–XXXVII4XXXVIII4(-3). Signatures: I–XXXVII signed bottom l.h. corner, last verso, а҃–лз҃. The signatures are in blue, like the colour used in the miniatures. Traces of a different sequience in the upper margin of the rectos on f. 45 ѕ҃, f. 92 в҃і, f. 100 г҃і , f. 131 з҃і. Ruling: Inconsistent and executed very carelessly. Presents several types which do not correspond entirely to any of the types described by Leroy. Pricking: Yes, the systems vary. Gregory rule: Consistent: HF FH HF FH HF FH HF FH, except for gathering XXI, where the first leaf (f. 155) was replaced: FH FH HF FH HF FH HF FH, and gathering XXXV, in which an extra leaf (f. 273) was inserted: HF FH HF FH HF FH HF HF FH.
Layout 1 column, 22–25 ruled lines, 22–25 written lines.1 column, 31–33 ruled lines, 22–25 written lines, ff. 276–283v .
Binding Ornamented red (rather pink) leather on thick wooden boards, 325 240 mm; rounded spine, two peg-and-strap fastenings, now missing; blind tooling; both covers bear similar compositions; on the upper cover borders framing the inner rectangle field lined into triangle net with small circles stamped at the intersections; the outer border stamped with a pattern of two alternative palmettes in heart-shaped medallions, the stamp in the inner border comprising three palmette trefoils in heart-shaped medallions; at the short sides of the inner field two borders of a round stamp with a dragon, d15mm; on the lower cover the inner border is composed entirely by the dragon-stamp, while the palmette trefoils stamp the short borders; in the empty spaces two kinds of small stamps: a trefoil with elongated middle leaf and a round trefoil in a heart-shaped medallion. Numerous nail holes suggest of a metal cover or other incrustation over the leather which confirms the description of the binding in the colophon on f. 274v stating that the Tsar златыми дъсками покова. No pastedowns. The binding demonstrates exceptional similarity to that of the Add MS 27442, so there is no doubt that both MSS were bound in one and the same workshop.
Condition Generally excellent, but on some leaves, especially in St Mark, the ink is badly faded. A few of the miniatures are similarly affected. A little staining on ff. 264–276. Ff. 1–2, 4v–5v, 87v, 136v, 273, 275v, 279, 284–end are blank.
Contents
(3v–4) Съдържание на Евангелието от Матей Contents of the Gospel according to Matthew Содержание Евангелия от Матвея (5)
главы ѥ҆уг҇лїа и̋же ѿ матѳе́а
(6–86v) Евангелие от Матей The Gospel according to Matthew Евангелие от Матфея (9)
Е҆ѴАГГЕ́ЛЇЕ сТ҃ОЕ Ѿ МАт҇Ѳе́а
(87) Съдържание на Евангелието от Марко Contents of the Gospel according to Mark Содержание Евангелия от Марка (7)
ГЛАВЫ ЕѴг҇ЛЇА Е҆ЖЕ Ѿ МАРКА
(88–134v) Евангелие от Марко The Gospel according to Mark Евангелие от Марка (8)
Е҆ѴАГГЕ́ЛЇЕ сТ҃ОЕ Ѿ МАРКА
(135–136) Съдържание на Евангелието от Лука Contents of the Gospel according to Luke Содержание Евангелия от Луки (6)
главы е҆вагге́лїю е҆же ѿ лѹкы
(137–212) Евангелие от Лука The Gospel according to Luke Евангелие от Луки (7)
Е҆ВАГГЕ́ЛИЕ СТ҃ОЕ Ѿ ЛꙊКЫ
(212v) Съдържание на Евангелието от Йоан Contents of the Gospel according to John Содержание Евангелия от Иоанна (7)
главы е҆вагге́лїа е҆же ѿ і҆ѡ҃а́нна
(213–272v) Евангелие от Йоан The Gospel according to John Евангелие от Иоанна (8)
Е҆ВАГГе́ЛЇЕ сТ҃ОЕ Ѿ Їѡ҃А́ННА
(274–275) Колофон Colophon Запис (53)
Colophon Слава въ тро҇ици, славимомоу бо҃у . съвръ шаѫщомоу вьсѣко начинание бл҃го . ꙗ҆же ѡ҆ немь начинаѥмомоу . и҆ даѫщомоу, по начѧлѣ и҆ конецъ: Писа сѧ сии животочныи и҆сточникъ новыѫ бл҃гдти . прѣслад҇го оу҆ченїа хс҇ва, и҆ того бжс҇твныхъ самовидецъ, оу҆ченик же, и҆ а҆пс҇лъ . гл҃емыи четвероблг҃овѣствникъ. не вьнѣшьнимь тькмо шаромъ . и҆ли златомъ. и҆ли ви́сомъ прѣсоуканнымь, и҆ли каменїемь и҆ би́сромь оу҆крашаѥмь, нѫ вьнѧтрънимъ бжс҇твнаго слова, и҆злианїемъ и҆ таинъствнаго съмотренїа и҆сплънениѥ ꙗ҆же вь немь влд҇чнѣго и҆ бжс҇твнаго вьчлч҃енїа. и҆ чюдодѣиства. ꙗ҆же съвръши нас҇ ради. млс҇рдїа же, и҆ млс҇ти. даже до крс҇та и҆ погребенїа. и҆ славнаго трид҃невнаго вьск҃рсенїа. и҆ вьзнесенїа. и҆ кто доволенъ по рѧдоу и҆ с чьсти и҆ли и҆згл҃ати ꙗ҆же вь немъ вьѻ҅браже ние дѣиствъ хс҇вѣхъ. по и̋стинѣ ꙗ҆коже и҆сточникоу ꙗ҆вльшоу сѧ вь земли безводнѣи, и҆ жѫждѫ и кто пиеть ѿ него, не вьжѫжд҇ет сѧ к томоу . точить бо строуѫ, и҆ наслаждаѥть дш҃ѫ . веселить срд҇це, въ коупѣ и҆ помышленїа. и҆ли ꙗ҆коже скро вищоу съкръвеноу, на селѣ срд҇чномъ. Сие̏ възыскавъ ѡ҆брѣте, бл҃говѣрныи, и хс҇толюбивыи. прѣвысѡкыи, и҆ б҃говѣнчанныи самодръжецъ і҆ѡ҃а́нъ а҆ле́ѯанд҇рь цр҃ъ. ꙗ҆коже свѣтилникоу положеноу въ темнѣ мѣстѣ. и҆ забьвеноу и҆ вь нераде ние положеноу древними цр҃и. Є҆гоже бжс҇твнымь желаниемь и҆зъѡбрѣте съи хрс҇толюбивыи цр҃ь. і҆ѡ҃ . а҆леѯандрь. и҆ и҆ зложивъ прѣписа. и҆зь є҆ллиньскых словесь, вь нашѫ словѣнскѫѧ слогнѫ, и҆ въ ꙗ҆вление положи. сего и҆зьвьноу зла тыми дьсками покова, и҆ вьнѧтръ ѧ҆доу, животворными ѡ҆бразы влд҇чны ми, и҆ того славныхъ оу҆ченикъ. шары свѣтлыми и҆ златомъ. живописцы хѫдо жиѣ оу҆красивь. на ꙋтвръждение своемоу црс҇твоу. ꙗ҆коже и҆ великыи вь ст҃хъ кѡнстандинь цр҃ь сь мтр҃иѫ є҆леноѫ, и҆знесъ и҆з боукоу земною животворивыи кръстъ гн҃ь, си́це и҆ съ̏, сего четвероблг҃овѣстника: Съдръжѫщоу тогда ски́птра блъгарскаго, и҆ гръчьскаго црс҇тва. съ блговѣ рноѫ и҆ бг҃овѣнчанноѫ и҆ новопросвщ҇ѣноѫ цр҃цеѫ своеѧ кира ѳед҇ороѫ. тьзои҆метноѫ бж҃иѥмоу дароу. и҆ сь присны имъ и҆ прѣ́вьзлюбленымь сн҃омь своимъ і҆ѡ҃а́номъ шишманомь цр҃емъ: вь славѫ творцоу всѣх҇, и҆ того блг҃овѣстьникѡм҇. матѳе́ю. ма́ркоу. лоуцѣ . и҆ і҆ѡ҃а́ноу. и҆хже молитвами. побѣдѫ да прїимет҇ ѿ ба҃, на врагы ратоуѫщихъ того. и҆ главы ихъ съкрꙋшит҇ под҇ ноꙃѣ свои҇, а҅мин҇+ Лѣтоу текѫщоу, ҂ѕ҃ ѿ҇ѯ҇д҃. и̋нді҆кта ѳ҃ :⁓:– + раб же гн҃а моего цр҃ѣ, писавыи сиѫ кни гѫ, сїмѡнъ мних҇ нарицаєт сѧ :⁓