Repertorium of Old Bulgarian Literature and Letters


Maintained by: David J. Birnbaum (djbpitt@gmail.com) [Creative Commons BY-NC-SA 4.0 International License] TEXTS XML [Browse] [Search]    [Bulgarian] [Englist] [Russian] Last modified: 2016-07-12T10:08:28+0000

Samokov Miscellany

Bg: Самоковски сборник; Ru: Самоковский сборник

LocationBulgaria, Sofia, National Library. Shelfmark: 333
Date19th-20th c.
MaterialPaper
Extent234 ff. 195 x 145 mm (folia)
WatermarkNone
FoliationThere are new pagination by folia and original pagination by folia from f. 216 to f. 230 (в҃ - ѕі҃)
Collation 23 quires of 8 ff.; some quires contain 20 or 16 ff..
Condition6 folia in the beginning of the codex, which are not paginnated, are blanks; there are many others blanks in the codex, too: ff. 110-115, 138-147 and ff. 185-215
Layout1 column, 19 written lines
InkDark brown
BindingOriginal binding - wooden panels covered with ornamented leather
OrthographyChurch Slavonic
Contents
(1-106r) Страсти Христови
Страсти гсдни. Во с҃тый ї велики пѧтокъ страдание.: или сказание ѡ волнемъ страданї і ѡ таине вечери гсда б҃га и спаса нашего Іис҃а Хрста како волеѡ нашегѡ ради со҃сніѧ страстъ восприѧлъ.Мі же верніи хрстіане слишавше ѡ страданіи і роспѧтіи і погребені і воскрсніи Гсдни оусердно Гсда Б҃га прославимъ иже толікое члвеколюбіе спсение прчстою своею плотію толіка страсти претерпе заплеваніе і поруганіе і за ланіту удареніе і конечней ко крсту прррігвожденіе ѡцта и жечи напооеніее іскупый насъ своею кровйи ѿ насіліиѧ діаволѧ и ізбави насъ ѿ вѣчнаꙗ мукій
(unknown) Страсти Христови. За възкресението на Лазар
Ѡ воскрсеніи друга хрстова лазара і ѡ поставленіи ѣѡ архиереѡмъ в кітеискомъ монастирѣбістъ некто вітанхі именемъ лазаръ его же любѧше Іис҃с тѧжкимъ и лютимъ недугомъ фкое,жимъ бистъ.
(unknown) Страсти Христови. За входа Господен в Йерусалим
Ѡ шествіи Гсда нашего Іис҃а Хрста со апостоли во с҃ти грдъ Іерусалимъ і во стую созданную цр҃ковъ юже ц҃ръ Соломонъ созда с҃таѩ с҃тихъ і о `згнаніхы всехъ воторгующ інъ жідовъ из цр҃кві іѡпроверженні пенѧзе ихъЕгда убо Гсдъ нашъ Іу҃съ Хрстосъ ізволи сотворіти предивное вхожденіе во с҃ти грдъ Іерусалимъ тогда бседе на жреба і ѡсли с҃на ꙗремнича і поіде со аппстли своими на волную страстъ во Іерслимъ
(unknown) Страсти Христови. За съвета на архиереите
Ѡ совѣтъ архіереовъ жидовскихъ ѡ Гсдѣ нашемъ Іи҃се ХрстѣВ среди же пред пасхою беззаконіи жідове совѣтъ на Іиса мѣжду сѣбѧ сотворіша сіце гл҃юще аще Іу҃са с҃на Маріина не убіемъ погибнетъ нашъ законъ і место сіе с҃тое рсзорітъ рсзорітсѧ
(unknown) Страсти Христови. За изпращането на Юда Искариотски в Йерусалим
Беззаконіи же Іюда Искариоцкіи тогда посилаемъ біваетъ во іерусалимъ длѧ сѣдиѡі купли ношаше же собою ковчежецъ вмещаеми метецъ
(unknown) Страсти Христови. За поклонението на Юда Искариотски пред Христос
Когда же Іуда безакакѡни пріиде во Іерслима ѡ пришествіи безаконаго Іюди Иерслима паки ва Віѳанію и ѡ поклоненіи егѡ ХрстуЕгда же Іуда безаконии со іудеу совѣтъ сотворі въ стрѣду ѡ Хрсте таможе ѡбнощев а кодъ нихъ и на утрени въ четвертокъ воставъ ранѡ поіде изъ Изъ Іерсалима ка Ві`танію ка млстивому избавителю нашему Іис҃у Хрсту
(unknown) Страсти Христови. За молбата на Христос пред Богородица за пасхална вечеря във Витания
Ѡ оумоленіи Гсда нашего Іи҃са Хрста ѿ пречистиѧ Бдци неишелъ во Иерслимъ но аще хощетъ сотворіти пасху ꙗсти да би творилъ вѡ ВиѳаніиГсджа наша пречстаѧ Бдца ва таи часъ ѿведе с҃на своегѡ Іи҃са Хрста въ таинѡ мѣсто никімъ же вивимо и паде предъ н2мъ на землю и начатъ егѡ молиты да не ходитъ во Иерслимъ
(unknown) Страсти Христови. За отиването на Христос и апостолите във Витания
ѿ ѡшествіи Гсда нашего Іи҃са Хрста во стыи граде Ерслимъ со апсли ѿ виѳаніеГсдъ же нашъ Іи҃съ Хрстосъ скоро поиде во Іерслимъ со апс.р своими иже бо настоѧщиі тъи денъ четвѣртокъ предъ пасхою
(unknown) Страсти Христови. За тайната вечеря
Ѡ таініѧ вечериГсдъ же нашъ Іи҃съ Хрстосъ пріиде въ домъ Іакова зевѣдѣева на предгрсдіе близ потока
(unknown) Страсти Христови. За предателството на Юда Искариотски
Беззконі же Іуда когда побеже скоро къ жидомъ 0хт таініа вейчери и предаде Хрста за .л҃. сребрѣникъБеззаконо же іыда тогда побеже къ жидомъ скоро елико можаше и поведа имъ ѡ таинеи вѣчери всѧ по рѣду бивше е ѡ немъ
(unknown) Страсти Христови. За залавянето на Христос
Когда вземъ Іуда воине и поиде на Іи҃са ꙗти егѡВъземъ Іуда ѿ архіереѡвъ и книжніковъ воине со многимъ ѡружиемъ и дрѣколми и сѡ свѣщами поиде нс Іса ꙗти егѡ идущімъ же имъ путемъ
(unknown) Страсти Христови. За целувката на Юда Искариотски
Ѡ целованіемъ Іуда Іиса Хрста и предаетъ на смертъ егѡѠб лобзаніѧ исполнена беззаконіѧ и ходатаѧ родству ѡгненому и геенніи кромѣшно и видите ли Іудина лажливагоцѣлованіѧ какѡ цѣлованіемъ сѡздателѧ своегѡ педаетъ на смертъ
(unknown) Страсти Христови. За съда над Христос у Каяфа
На утріе же въ пѧтокъ Каіафе архіереа поведоша `*у҃са и возложиша на неги вѣликіѧ железаНа утріе же въ пѧтокъ повѣдоша гсда нашего Іи҃са Хрста въ дворъ каиафе архіереа и возложіша на него велїкікаѧ железа на шію с҃тую егѡ и руце ему свѧзавше задъ и прівѣдоше егѡ въ дворъ
(unknown) Страсти Христови. За предаването на Христос на Пилат Понтийски
послаша архіереі и книжници ка Пилату понтискому хсда нашего Іи҃са Хрста поемше воиніПотомъ же архіереі и книжници жідовскіѧ свѧзавше гсда нашего Іи҃са Хрста и послаша его къ Пилату Понтискому да би имъ предалъ на смертъ крстную поемше воини Іу҃са и приведше къ двору Пилатову
(unknown) Страсти Христови. За съда над Христос у Пилат Понтийски
предаде Іи҃са на поруганіе беззаконѫмъ ПилатъВоини же жідовскіи поѧша гсда нашегѡ Іи҃са Хрста. И снѣмше с нѣгѡ одѣѧніе и ѡдѣѧша егѡ въ ріс червѣную и сплетше вѣнецъ треновъ вѣлми тѣсенъ едва возложиша на с҃ту егѡ главу
(unknown) Страсти Христови. За разкаянието на Юда Искариотски
Ѡ раскаѧн іѧ Іюдиви і ѿіде на страну і удави сѧСіѧ же видевъ беззаконіи Іуда какѡ биша Іи҃са и толикиѧ тѧшкіѧ и неизречениѧ страсти возложиша на негѡ и нѣвозможе жівъ бити
(unknown) Страсти Христови. За произхода на Кръстното дърво
ѿ куду чтсное древо поізиде. Ѡ поведенніи гсда нашего Іи҃са Хрста воіні Голготе на распѧтіеПовѣстъ ѡ дрѣве крстнѣмъ оуслишите Ісиѧ б҃жіѧ смотрѣніѧ братіемоѧ возлюбленнаѧ ѿ куду и какѡ чесное дрѣво крста гсднѧ произиде
(unknown) Страсти Христови. За присъдата на Пилат Понтийски
Ѡ прівезѧніи гсда нашего Іи҃са Хрста ка стопу і ѡ біеніи егѡ жідовскімі воініи і ѡ посаждені в темніцехТогда Пилатъ Понискіи повшлѣ гсда нашегѡ Іи҃са Хрста прівѧзати ко столпу посрѣде двора своего и битии немилостиво жиліемъ суховатимъ
(unknown) Страсти Христови. За идването на Богородица и мироносиците в Йерусалим
Ѡ прішеств`и престаѧ б҃ци і зен міроносіцъ ізъ Віѳаніи во Іерслимъ ко двору пілатову і возведен гсдаЕгда прѣс҃таѧ бдца съ женами міроносицами во іерслимъ къ двору пилатову и не ѡбрѣтоша тамо Іи҃са понеже бо бѧху ѡ вѣли егѡ беззаконіи и жіди ко горѣ Голготѣ да тамѡ распнутъ егѡ
(unknown) Страсти Христови. За плача на Богородица
Ѡ іоударені в ребро гсда нашго Іи҃са Хрста копіем і ѡ прібіеніи двум разбоіком колени і о плчи престаЕгда же воини жідовски и вси началніци ихъ ѿидоша въ сонмище свое идеже на Іи҃са совѣтъ лукави сотвориша а тамо оукст и стражіе поставиша стрещи тело Іи҃сово и разбоинче
(unknown) Страсти Христови. За изпросването на тялото на Христос от Йосиф
Ѡ сопрошенні Іѡсіфъ у Пілата тѣла Хрстова і ѡ крста сніти и да погребутъ егѡПо захожденіе сл҃нца пріиде ѿ рімаѳеа во с҃ти градъ Іерслімъ мужъ славѣн ъ и богатъ велми имѣнемъ Іѡсифъ
(unknown) Страсти Христови. За снемането на Христос от Кръста
Ѡ снѧти Хрста со крста с҃ті Іосіфом і Нікодім Іѡаном і ѡ плач ихъ і прстои бдци со женамиЕгда же пріиде бл҃го ѡбразніи Іѡсіфъ ко крсту Хрстову
(unknown) Страсти Христови. За полагането на Христос в гроба
Ѡ положеніи во гробъ гсда б҃га и спаса нашегѡЕгда же принесоша пречстое тѣло гсда нашего Іиса Хрста Іѡсифъ и Никодимъ ко гробу тогда положиша егѡ во новѣ гробѣ
(unknown) Страсти Христови. За поставянето на стража пред гроба на Христос
Ѡ собрані архіереом и кніжніком жидъ ка Пілату і поставлені стражіе у гроба гсдѧНа оытріе же въ суботѡу собраша сѧ архиереи и фарсеіи и вси жідови к Пилату и глголаша ему ѡ Пилате Понътыскіи помѧухомъ мы ꙗкѡ ѡ ни лестецъ жівъ сіи понеже бо глагола по трехъ оубо днехъ востану
(unknown) Страсти Христови. За слизането на Христос в ада
Ѡ шестві гсда нашего Іи҃са в о адъ і о ізвѣденіи із ада всѣхъ праведнімъГдсдъ же нашъ Іи҃съ Хрстосъ сниде во адъ и диавола гонѧ и сили егѡ агг҃ли пречаху пред гсдемъ и се врата адова затворена бѧху
(unknown) Страсти Христови. За свидетелството на стражите
Ѡ прішествіи стражіи ко архиереомъ и книжникомъ повѣдаша всѧ бившаѫНѣци же ѿ стражіе пріидоша ко старе хишинамъ жідовскімъ и возвестиша всѧ бившаѫ гл҃голюще ꙗкѡ намъ стрегущимъ гробъ іис҃овъ.
(unknown) Страсти Христови. За епистолията до Йосиф Ариматейски
Ѡ взісканні Іѡсифа Арімоѳеіскагѡ і ѡ посланні к немъ епистоліи і ѡ пріведенні егѡ паки в с҃ти градъ ІерусалімъЕгда же архіереіи избраша седмъ мужіе избранныи и послаша ихъ с пистолію ко Іѡсіфу рекуще идите вы ко іѡсіфу ідадіте с пистолію в руце ему і аще пріиметъ ю
(unknown) Страсти Христови. За пристигането на Марта и Мария в Рим
Ѡ прішестви ізъ Ерусалімаа в Рим к Тіверію кесарію Марѳи і Маріи сѣстръ ЛазоревихъПо вознесеніи убо гсда нашегѡ Іи҃са Хрста Тивѣрію кесару едину началъствующу на земліи і ѡбладающу восточними і западними странами
(unknown) Страсти Христови. За посланието на Пилат Понтийски до Тиверий
Посланіе Понтіскаго Пілата к Тіверію кесарю із Ерусаліма в Рим 0х распѧти гсднииДержавному и страшному Тывѣрии вѣликому кѣсарю понътискии Пилатъ рабъ твои иже ѿ восточнихъ странъ
(unknown) Страсти Христови. За посланието на Тиверий до Пилат Понтийски
Посланіѧ ѿ Тивѣріѧ і кесарѧ із Ріма ко Іерусалімъ к Понтискому Пілатуѿ державнагѡ и грознагѡ Тиверхріѧ кесарѧ к понтискомъ Пилату ведомо ти буди понеже ти нѣправедно и не повинную смертъ навѣлъ еси на Іса назарꙗнина
(unknown) Страсти Христови. Заключително поучение
Ѡ поученіи ко подобает со страхом чтетыМі же верніи хрстіане слішавше ѡ страданіи і роспѧтіи і погребені і воскрсніи гсдни
(106v) Житие на св. Агата
Въ д҃ни нечестиваго ц҃рѧ декеѧ иже оуби ц҃рѧ Філипа..И рекоша вѣлики Бгъ есть хрстіански и идеху мнози и крщаваху се вь име о҃ца и сна и ст҃агѡ д҃ха ва единѡ бжство. Тому подобаетъ слава частъ и поклоненіе са безначалнимъ о҃цемъ и престимъ и блгимъ и животворѧщимъ дхомъ и ннѣ и пріснѡ и во веки веков аминъ
(109r) Разказ за първите монаси, от Патерика
Слово ѿ патерика ѡ первихъ монасехы и ѡ последни и ѡ нинешнихъСт҃іи оц҃и скитски пррчесттвуюшхе ѡ последем' роде гл҃аху что сотворіхомъ пред Бг҃омъи доблесттвеннѡ претерпевши страсти ꙗко златѡ искушенѡ болше насъ и о҃цъ нашихъ ѡбрѧщутсѧ перед Б҃гомъ ему же слава и н҃нне и во веки вековь
(112) Поучение за покаянието на св. Йоан Златоуст
Слово .а.҃ ради покаѧние…димо оу ц҃рковь тамо можемо да найдемо покаѧие егда еси грешенъ тамо тамо можеши да найдеши лекъи да се смириме аще хощеме да ни ѡпрости гдь согрешение ꙗкоже сотвори митар и ѿ смиреномудрие похваленъ бистъ митаръ и смиреніе ѡправда мітар и пред Б҃га. Б҃гу нашему слава ви веки веков аминь.
(118v) Слово похвално за св. Георги
Мсца априлиѧ .кг.҃ деь ст҃агѡ великѡмч҃ніка Георгиѧ негова мучениѧ и чудеса: хощу сказати днесъ вакратце на простѡм ꙗзикомъ тл'кувано ѿ Дамаскина їокаПразници і торжества цр҃ковнї ради что ги поставиха с҃ты ѡц҃ы ѿ глубини сердца своего ваздихаше и нареждаше дека си.…
(148r) Житие на св. Харалампий
Страданиꙗ ст҃агѡ свешхенномученика Харалампиꙗ епскопа града і иже са ним пострадавшихЦрствующу Гсду нашему Іи҃су Хрсту скончвашесѧ творимаѧ бѣсомъ служба и разорѧше се идолопоклоненіеПострада мсца февруаріа в десеѧтіи день всѧческіи же предстоитъ ѡ десную прстола Бж҃иѧ молѧ ѡ насъ гсда нашего Іис а Хрста ему же слава и црствѡ н҃нѣ и присно и во вѣки вѣковъ аминь
(164r) Поучение за страха от Бога
Слово ради ст҃ага Гѣнадіа патріхара Ц҃ра града какѡ да имеемъ страхъ бж҃ыиМногу чл҃вѣци иматъ та говоратъ да могу да найда искусна оучитела да ме научитъбеху кротки и незлобливи и терпеливи и щедри ...го ради нб҃си Б҃у ... слава во вѣки вѣковъ аминъ
(166r) Поучение за милостинята от Йоан Златоуст
Слово ст҃агѡ Іѡана Златооустагѡ ради млстинаАще кой даетъ сіромаху мілостиню самому Хрсту в' руце даетъИ да услишимъ блженагѡ гласа пріидите бл҃гословѣни о҃ца моего наследуите оуготовано вамъ црство егоже буди всем намъ получити ѡ Ххрстѣ Іи҃се Гсдемъ нашем ему же подобаетъ всѧкаѧ слава +
(169v) Житие на св. Варвара и Юлиания
Мсца декевріа .д.҃ д҃нъ Ст҃та вѣлико мч҃ніца ВарвараВъ црство Маѯіміана на восточною страну беше некои начеликъ въ илиѡ полѣ именемъ Діѡскоръ некои блгочастиви чл҃вѣкъ Алентіа именемъ оузе с҃ты мощи и занесе ги далеко ... некои блгочастиви чл҃вѣкъ Алентіа именемъ оузе с҃ты мощи и занесе ги далеко ѿ еѵхта .ви҃. поприща и постави ги въ едино село именемъ Геластіо тамо поставиги чесно и въ славу Б҃жію тому слава и часть во вѣки вѣковъ аминь ѿ еѵхта .ви҃. поприща и постави ги въ едино село именемъ Геластіо тамо поставиги чесно и въ славу Б҃жію тому слава и часть во вѣки вѣковъ аминь
(173v) Слово за Успение Богородично
Мсца августа .еі.҃ дн҃ъ слово на Успение прест҃еы влдцы нашей Богородицы и приснѡдв҃и МаріиТры нрави иматъ в'саки чл'вѣкъ ꙗкоже пишут' цр҃ковни кніги рече имъ Бдца чеда моѧ оуслышите егда желаете да слишите возрите чеда моѧ тоѧ миръ ꙗкоже трговина…
(216r) Поучение, неидентифицирано
силою чстнагѡ и животворѧсттагѡ крста Гсднѧ молитвами пречстиѧ Бдци и с҃тихъ аг҃глъ и с҃тихъ аплъ и стагѡ великагѡ Николаѧ чудотворца и с҃тагѡ прорка Илии и с҃тихъ великомч҃никъ Никиити и Евстатиѧ и прдбнихъ о҃цъ и стиихъ с҃тателеи и мч҃нкъ и мч҃нцъ и всехъ стихъ нб҃нихъ силъ аминъ
(216r) Молитва към архангел Михаил
Ѡ велики Архаг҃гле Михаиле помози мне грешнному рабу твоему им ркы избавимѧ ѿ труса и потопа ѿ огнѧ и мшча и ѿ напраснѧ смерти и ѿ всѧкагѡ зла и ѿ врагъ льстиваго и ѿ бури наносимиѧ и ѿ лукавагѡ избавимѧ велики Михаиле Архаг҃гле гсднъ всегда н҃не и прсно и во веки вековъ аминъ
(216v) Поучение за страшния съд
Слово ради вторагѡ пришесывиѧ и ради скончаниѧ вѣкаАще кои се боитъ да е согрешилъ предъ Б҃га всегдаѿ страха землънагѡ ц҃ра изволаеши въсе свое имение да подадеши и многи беди и напасти да претерпиши и да би се избавилъ…
(232r) Поучение за смъртта
Слово .з҃. Іѡана Златоустаго ради смертъАще кои се боитъ да е согрешилъ предъ Б҃га всегдатого ради показахъ вамъ всаки хрстианінъ да си иматъ грижа за своѧ дша кои какѡ будетъ сеѧти тако хощетъ і жнати .Б҃гу нашему +
(233v) Поучение за покаянието
Слово Грігоріѧ Двоеслова ради покаѧніеРече Грігоріа Двоесловъ по велико чудо ѿ вси чудеси да учишъИ ѿвещавъ старецъ рече ему а ти странолюбіе ѿгалъ есі ѿ себе и нестъ ти ползи но аще хощете спастисѧ имеите ко всемъ любовъ и мл҃сти прилежите б҃гу нашему +
Bibliography
Цонев, БеньоОпис на ръкописите и старопечатните книги на Народната библиотека в СофияСофия: Държавна печатница1910
Цонев 1910: 333-335
History Date: 19th-20th c. Place: unkonwn, probably West Bulgaria (Rila monastery?). Note: Dimitrova, D. de visu B. Conev discribed MS as a written in West - North Bulgaria and dated in the frames of 19th-20th c.

Repertorium identifier: RC-DD333NBKM; Author: Dimitrinka Dimitrova; Editor: Anisava Miltenova, Andrej Bojadžiev; Genre: miscellany; miscellany of mixed content